Logo Erasmus MC.
Topbalk beeld rechts.
 
Klik op deze knop om alle folders te doorzoeken.Zoek folders
Klik op deze knop om dit document te printen.Print pagina
Klik op deze knop om dit document als PDF te downloaden.Download PDF
Klik op deze knop om de tekstgrootte te vergroten.Grotere tekst
Klik op deze knop om de tekstgrootte te verkleinen.Kleinere tekst

De knop om deze folder als favoriet te markerenFavorietDe knop om deze folder per email door te sturen.Stuur door

Algemeen


Geven van sondevoeding aan uw kind

Geven van sondevoeding aan uw kind


Uw kind gaat met sondevoeding naar huis. Wij leggen u graag uit wat sondevoeding is en hoe u sondevoeding aan uw kind kunt geven.

Waarom sondevoeding?


Er zijn verschillende redenen waarom sondevoeding nodig kan zijn:


Sondevoeding kan tijdelijk zijn, maar ook voor langere tijd nodig zijn. Dit is afhankelijk van wat uw kind nodig heeft. De behandelend arts of de diëtiste bespreekt dit met u.

Meisje met sonde

Wat is sondevoeding?


Sondevoeding is dunne, vloeibare voeding die via een flexibel slangetje - de sonde - in de maag of de dunne darm komt. In sondevoeding zitten alle voedingsstoffen die uw kind nodig heeft om te kunnen groeien. Er zijn verschillende voedingen beschikbaar, afhankelijk van de behoefte van uw kind. De sondevoeding kan de voeding volledig, maar ook gedeeltelijk vervangen. Pasgeboren kinderen kunnen de gekolfde borstvoeding via de sonde krijgen. De sondevoeding gaat via een slangetje direct naar de maag of darm. Uw kind proeft de voeding dus niet. Het is wel mogelijk dat uw kind de smaak proeft tijdens een boertje.

Manieren om sondevoeding te geven


Er zijn verschillende manieren om sondevoeding te geven. Het einde van de sondevoedingsslang ligt in de maag, duodenum (twaalfvingerige darm) of in het jejunum (eerste stukje van de dunne darm). Dit hangt af van hoe uw kind de voeding het beste verdraagt.

Neussonde
Een neussonde is een flexibel slangetje dat via de neus tot in de maag of duodenum is ingebracht.

PEG-katheter

Een PEG-katheter is een katheter die door de chirurg van buitenaf door de huid in de maag is ingebracht. Aan de binnenkant van de maag is deze vastgezet met een plaatje of een ballonnetje. Dit hangt af van waar de chirurg voor kiest.

Jejunumsonde
Bij kinderen die geen voeding in de maag kunnen verdragen, krijgen een jejunumsonde. Deze sonde is ingebracht via de huid tot in de darm.


NeussondePEG-katheterJejunumsonde
neussondePEG-katheterjejunumsonde

Geven van sondevoeding


Via neussonde


Sondevoeding via de neussonde kan op verschillende manieren worden gegeven, per portie of druppelsgewijs. Per portie houdt in dat u enkele keren per dag een bepaalde hoeveelheid voeding aan uw kind geeft. Druppelsgewijs betekent dat de voeding langere tijd druppel voor druppel door de sonde loopt met behulp van een pomp. Dit kan de hele dag zijn, of alleen een bepaald deel van de dag of nacht.


Per portie

Met behulp van een spuit of een zogenaamd toedieningssysteem kunt u de sondevoeding per portie geven. U kunt een spuit met een tussenstukje op de sonde aansluiten. Als u de voeding heeft gegeven, kunt u de spuit weer loskoppelen en de sonde afsluiten.

Druppelsgewijs
Met behulp van een voedingspomp kan uw kind de sondevoeding druppelsgewijs krijgen. Bij de voedingspomp hoort een pompset die de sonde met het pak of de fles sondevoeding verbindt. De snelheid kan met de pomp nauwkeurig worden ingesteld.

Bij een neussonde die tot in de dunne darm is ingebracht, kunnen geen porties voeding gegeven worden. De dunne darm kan alleen druppelsgewijs voeding aan.

Stap voor stap bij sondevoeding per portie


Wat heeft u nodig?


Stap voor stap

Stap voor stap bij sondevoeding druppelsgewijs


Wat heeft u nodig?


Stap voor stap
Bij twijfel of benauwdheid, blauwverkleuring van de huid, hoesten, pijn, ernstig ongemak, zweten, angst, veel braken of verschuiving van de sonde, moet u de pH meten met pH-indicatorpapier, zie ‘Werkwijze pH-meting’.

pH-meting stap voor stap


Belangrijk: bepaal niet binnen een uur na het geven van voeding of medicatie de pH. Zorg dat er in de sonde geen voeding of medicatieresten zitten voordat u vocht opzuigt (zo nodig doorspuiten met 1-3 ml lucht, zodat de sonde vrij van voeding is).

herkomst vochtkenmerken
maaghelder of troebel, half verteerde voeding,
lichtbruin, grasgroen, bloederig of donkerbruin
(bloed/maagsap)
darmhelder geel, donkergroen of kleurloos
luchtwegendik-vloeibaar, helder of gebroken wit,
met verschillende kleuren slijm
(vergelijk eventueel met het vocht bij uitzuigen)
Neem bij andere kenmerken contact op met de arts/kinderwijkteam

U krijgt geen vocht, wat nu?

als het niet lukt vocht op te trekken:spuit dan (snel) 2-4 ml lucht in en probeer het opnieuw
het lukt nog niet:- zorg dat uw kind op de (andere) zij gaat liggen.
- wacht 15-30 minuten
- trek vocht op
het lukt nog steeds niet:- breng de neusmaagsonde 5-10% van de ingebrachte
lengte verder in en trek daarna eventueel 5-10% terug
- trek vocht op
wanneer u helemaal geen vocht krijgt:Vraag advies aan de behandelend arts/kinderwijkteam.
Afhankelijk van de situatie en de bevindingen
wordt overwogen om de neusmaagsonde te verwijderen
en een nieuwe in te brengen.

Visuele controle stap voor stap



Hoe merkt u dat de sonde is verschoven (dislocatie)?

Is er mogelijk sprake van dislocatie, herstel de positie van de sonde/bevestiging en meet opnieuw de pH.

Belangrijk: vóór elke handeling aan de neusmaagsonde (bijvoorbeeld aanhangen nieuwe voeding, medicatietoediening, etc.) moet u het markeringspunt, de bevestiging en als het mogelijk is de mond-/keelholte controleren.

Verzorging en aandachtspunten bij sondevoeding


Bij gebruik van een sonde is het belangrijk om een aantal maatregelen te nemen om de kans op problemen te verminderen:

Hygiëne


Goede hygiëne is heel belangrijk omdat de voeding in het pak, de sonde en de hulpstukken gevoelig zijn voor groei van bacteriën. Te veel bacteriën kunnen misselijkheid of diarree veroorzaken. Bewaar een geopend pak sondevoeding altijd in de koelkast, maar nooit langer dan 24 uur. Haal de sondevoeding een uur voordat u het geeft uit de koelkast om de voeding op kamertemperatuur te brengen. Laat de sondevoeding nooit in de zon staan of lange tijd in een warme kamer. Let ook op de houdbaarheidsdatum. Voordat u de sondevoeding geeft, is het belangrijk dat u eerst uw handen goed wast en alle benodigde materialen op een schoon oppervlak legt. Spuit de sonde na gebruik schoon met water en sluit hem daarna af met het daarvoor bestemde dopje. Zorg ervoor dat u het toedieningssysteem in elk geval elke 24 uur vervangt.

Mondverzorging


Als kinderen sondevoeding krijgen, eten of drinken ze weinig of helemaal niets zelf. Uw kind maakt hierdoor minder speeksel aan, waardoor er irritaties en soms zelfs infecties van de mondholte kunnen ontstaan. Poets daarom bij uw kind de tanden 2-3 keer per dag en maak bij baby’s de mond 3 keer per dag schoon met een gaasje gedrenkt in water. De lippen kunt u dun insmeren met vaseline of lippenbalsem.

Vervangen van de neussonde


Er bestaan verschillende soorten sondes. De meest gebruikte sonde voor kinderen die langdurig sondevoeding krijgen, is de flowcare sonde. Deze siliconen sonde mag 6 weken blijven zitten, en moet dan gewisseld worden.

Uitbraken van de sonde


Wanneer uw kind braakt, kan het zijn dat door de kracht van het spugen de sonde mee uitgebraakt wordt. Deze komt er dan via de mond uit of blijft opgekruld achter in de keel zitten. In beide gevallen maakt u de pleister los van de neus/wang en trekt u de sonde voorzichtig uit de neus.

Vastplakken van de sonde

Het is heel belangrijk dat de sonde goed vastgeplakt zit. Hiermee voorkomt u dat uw kind deze er per ongeluk uit kan trekken. Verwijder regelmatig de oude pleisters, maak de wang goed schoon en plak er een nieuwe pleister op.

Kleine kinderen die gemakkelijk de sonde verwijderen, kunt u handschoentjes aan doen (of sokjes over de handjes) om te voorkomen dat zij hun sonde eruit trekken.

Geven van medicatie via de sonde


Als uw kind medicijnen heeft en deze niet zelf kan slikken, dan kunt u deze ook via de sonde geven.

Wat heeft u nodig?

Stap voor stap
Bij twijfel of benauwdheid, blauwverkleuring van de huid, hoesten, pijn, ernstig ongemak, zweten, angst, veel braken of verschuiving van de sonde, moet u de pH meten met pH-indicatorpapier, zie ‘Werkwijze pH-meting’.


Naspuiten sonde


Een sonde kan door de medicatie gemakkelijk verstopt raken. De medicijnen kunnen plakkerig zijn of korrelig waardoor de sonde van binnen dicht gaat zitten. Spuit daarom de sonde na de medicatie goed na met lauw water. Als de medicijnen niet vloeibaar zijn, maar bijvoorbeeld in poedervorm, los deze dan op met water en niet met voeding. Dit kan namelijk eerder klontjes geven.

probleemoorzaakoplossing
de voeding loopt
niet door
sonde of
voedingssysteem
is dichtgedrukt,
regelklem van het
systeem staat dicht,
sonde is verstopt
controleer de
doorgankelijkheid
van het systeem
en de sonde, schuif
de regelklem open. (zie
onder 'sonde is verstopt)
de sonde is verstoptsonde is niet goed
doorgespoten,
er zit een knik in de
sonde,
sonde is aan vervanging
toe
probeer sonde zachtjes
door te spuiten, de sonde
bij zichtbare verstopping
zachtjes masseren,
verwissel sonde als de
verstopping niet weg gaat
irritatie van de neussonde zit te lang op
dezelfde plaats of zit niet
goed vastgeplakt
plak de sonde op een andere
plek van de neus vast, breng
de sonde eventueel in een
ander neusgat in, smeer de neus
in met vaseline
aanhoudende
prikkelhoest,
benauwdheid,
verslikken in de
sondevoeding
de sonde is verschoven en
mogelijk in de luchtpijp
terechtgekomen
stop onmiddellijk met sondevoeding
geven, verwijder sonde, neem contact
op met (huis)arts/kinderwijkteam
de sonde komt eruit
via de mond of zit
opgekruld achter in de
keel
veel hoesten en/of brakenstop onmiddellijk met sondevoeding
geven, verwijder sonde
misselijkheidvoeding te snel ingelopen,
nog oude voeding in de maag
geef de voedingen langzamer,
controleer of er nog voeding in de
maag zit en verwijder dit eventueel

Voedingsvoorschrift


Type sonde: ___________________ maat/ch: _________________

Datum ingebracht : _______________________________________

Deze sonde moet elke _______________ weken worden vervangen

Type voeding: ___________________________________________


Per 24 uur __________ml, verdeeld over __________ portie(s) van ______ ml

Voedingstijden: _________________________________________

Snelheid van de pomp _________ ml/uur (indien porties via de pomp)

Of:

Per 24 uur _________ml, snelheid van de pomp _________ ml/uur


Naam:

Datum:

datumparaaf
introductiegesprek over uitvoeren handeling
instructieboekje geven
bespreken handeling en boekje
handeling 2 keer uitvoeren terwijl ouder/
verzorger meekijkt
aandachtspunten rondom bovenstaande:






ouder/verzorger voert handeling 2 keer uit
onder toezicht:
klaarleggen materialen
controleren mond-/keelholte en sonde
eventueel controle pH
vullen spuit/systeem
eventueel instellen pomp
geven voeding
spoelen van sonde en afronden zorg
ouder/verzorger kan problemen en
oplossingen benoemen bij alle bovengenoemde
punten
aandachtspunten rondom bovenstaande:









ouder/verzorger voert handeling zelfstandig uit
en weet waar op te letten en wat te doen bij
problemen
aandachtspunten rondom bovenstaande:









De ouder/verzorger voelt zich in staat tot het uitvoeren van bovenstaande handelingen:


Naam en handtekening ouder/verzorger:

___________________________________________


Datum:_____________________________________


Naam en handtekening verpleegkundige:

____________________________________________


Datum:______________________________________


De ouder/verzorger is in staat bovenstaande handelingen goed uit te voeren:


Naam en handtekening ouder/verzorger:

_____________________________________________

Datum:_______________________________________


Naam en handtekening verpleegkundige:

______________________________________________


Datum:________________________________________






Foldernummer: 0000398-10_15


Deze website maakt gebruik van cookies. Lees onze cookieverklaring .
Gezien