Logo Erasmus MC.
Topbalk beeld rechts.
 
Klik op deze knop om alle folders te doorzoeken.Zoek folders
Klik op deze knop om dit document te printen.Print pagina
Klik op deze knop om dit document als PDF te downloaden.Download PDF
Klik op deze knop om de tekstgrootte te vergroten.Grotere tekst
Klik op deze knop om de tekstgrootte te verkleinen.Kleinere tekst

Verloskunde


De knop om deze folder als favoriet te markerenFavorietDe knop om deze folder per email door te sturen.Stuur door

Hiv en borstvoeding

Hiv en borstvoeding


U heeft hiv en wilt (misschien) borstvoeding geven. Als u in Nederland woont, is kunstvoeding (flessenvoeding) de veiligste optie als u hiv heeft. Soms is het wel mogelijk om borstvoeding te geven als u hiv hebt. Hier leest u wat er nodig is om zo veilig mogelijk borstvoeding te geven.

Voordelen van borstvoeding


Voordelen voor de baby


Voordelen voor de moeder


Nadelen van borstvoeding bij hiv


Als er hiv in uw bloed zit, kan er ook hiv in uw moedermelk zitten. Hierdoor kan uw baby hiv krijgen.

De veiligheidsdriehoek


Geef alleen borstvoeding als:

Veiligheidsdriehoek hiv en borstvoeding
Geen virus

U kunt alleen borstvoeding geven als hiv niet meetbaar is in uw bloed. Is er wel hiv meetbaar in uw bloed? Dan zit er ook hiv in uw moedermelk. Uw baby kan hiv krijgen als hij/zij melk drinkt waar hiv in zit.

Gezonde buik

Geef alleen borstvoeding als u en uw baby allebei een ‘gezonde buik’ hebben. Diarree en braken zijn tekenen dat een buik niet gezond is, of geïrriteerd is. Lijkt uw baby ziek? Of is de ontlasting van uw baby ineens anders? Als er misschien toch nog een beetje hiv in de moedermelk zit, is de kans groter dat dit ook in het bloed van de baby wordt opgenomen als de darmen van de baby van slag zijn.
Is uw eigen buik geïrriteerd? Dan neemt uw lichaam de hiv-medicijnen misschien niet goed op. De medicijnen werken dan minder goed. Hierdoor zit er misschien hiv in uw bloed.

Gezonde borsten
Geef alleen borstvoeding als u gezonde borsten heeft. Geef geen borstvoeding bij (er kan dan hiv in uw moedermelk zitten):


Gouden Regels voor borstvoeding bij hiv


Neem uw medicijnen dagelijks in
Uw hiv medicijnen zijn belangrijk voor uw eigen gezondheid, maar ook voor de gezondheid van uw baby. U kunt alleen borstvoeding geven als er bij het meten van uw bloed geen virusdeeltjes worden gevonden. Dat lukt alleen als u iedere dag uw medicijnen neemt.

Kort en krachtig

Hoe korter de periode is dat u borstvoeding geeft, hoe lager de kans is dat u uw baby hiv krijgt. Daarom adviseren we u om te stoppen met borstvoeding als de baby 6 maanden is.

Alleen borstvoeding

Als u ervoor kiest om borstvoeding te geven, dan moet u alleen borstvoeding geven. Dit heet ook wel ‘exclusieve borstvoeding’. Als u soms borstvoeding geeft en soms andere voeding (bijvoorbeeld kunstvoeding of hapjes), dan kan dit voor irritatie van de buik van uw baby zorgen. Als u baby een geïrriteerde buik heeft, is de kans groter dat uw baby hiv krijgt. U mag wel vitamines geven of medicijnen die door de dokter zijn voorgeschreven. U kunt uw baby wel flesjes geven met uw eigen afgekolfde moedermelk. We adviseren om dit vanaf week 5-6 regelmatig te doen, zodat uw baby er aan went om zowel uit de borst als uit de fles te drinken. Bent u eenmaal gestart met kunstvoeding? Dan adviseren we om niet terug te gaan naar borstvoeding.

Wees voorbereid

Borstvoeding gaat niet altijd volgens plan. Een moeder met hiv krijgt te maken met dezelfde uitdagingen als een moeder zonder hiv. Omdat u met hiv leeft, is het belangrijk dat u zich goed voorbereidt op mogelijke problemen. Adviezen over borstvoeding kunnen anders zijn als u hiv heeft. Voor vragen kunt u terecht bij de lactatiekundige of bij de verpleegkundig specialist van het ziekenhuis.

De nieuwste inzichten


We leren steeds meer over hoe we moeders met hiv en hun baby’s gezond kunnen houden. Het kan zijn dat u een vraag heeft, waar we niet direct antwoord op hebben. Als dat zo is, zullen we proberen om u te antwoorden vanuit onze ervaring. We zullen het u laten weten als we hier ook een wetenschappelijke onderbouwing voor hebben. Als u een vraag heeft en u kunt ons niet bereiken, gebruik dan de veiligheidsdriehoek.


Tips voor borstvoeding


Aanleggen van de baby


De lactatiekundige of de afdelingsverpleegkundige kan u advies geven over hoe u de baby het beste aan kunt leggen. Zorg ervoor dat u comfortabel bent. Het goed aanleggen van de baby is belangrijk voor u en uw baby. U voorkomt hiermee de kans op tepelkloven of borstontsteking. Als u hier last van heeft, dan is de kans groter dat er hiv in uw moedermelk terecht komt.

Afkolven


Met afkolven haalt u de melk uit de borst en vangt het op in een steriele fles of moedermelk-zakje. U kunt afkolven met een elektrische borstkolf, een handkolf-apparaat of met de hand. De lactatiekundige kan u daarover adviseren.

De melk kunt u direct aan de baby geven, of in de koelkast bewaren voor later. U kunt de afgekolfde melk ook invriezen voor later gebruik. Zo heeft kunt u een voorraad gezonde melk als u tijdelijk moet stoppen met borstvoeding door problemen. Schrijf altijd de datum en de hoeveelheid op het flesje voordat u het bewaart of invriest.

Zorg dat het flesje waar u de melk in opvang steriel is. U kunt het flesje steriliseren door het 10 minuten te koken in water en daarna af te laten koelen. Of u gebruikt een steriel moedermelk-zakje.

Tijdelijk stoppen met borstvoeding


Moet u tijdelijk stoppen met voeden uit de borst vanwege problemen? En wilt u daarna weer verder gaan met borstvoeding? Blijf dan wel kolven, net zo vaak als u normaal zou voeden. Als u dit niet doet, zal uw melkproductie teruglopen. U heeft dan misschien niet meer genoeg melk als u weer mag starten met voeden. Deze melk moet u wel weggooien.

Tijdelijk stoppen met borstvoeding kan alleen als u genoeg melk in voorraad heeft. Had u niet genoeg melk en bent u gestart met kunstvoeding? Blijf dan kunstvoeding geven. Dan adviseren we om niet terug te gaan naar borstvoeding.

Heeft u niet genoeg eigen melk in uw voorraad? Dan kunt u soms ook melk krijgen van andere moeders. Dit heet donormelk. Bent u nog opgenomen in het ziekenhuis? Dan kunt u donormelk krijgen via het ziekenhuis. Bent u nu niet meer in het ziekenhuis? Dan kunt u misschien donormelk krijgen via een Netwerk van moeders. Daar kan het ziekenhuis u niet verder in begeleiden. Na het gebruik van donormelk kunt u wel terug naar borstvoeding geven.

Houdbaarheid moedermelk


Hoe lang moedermelk houdbaar is, hangt er van af hoe u het bewaard. De lactatiekundige kan u adviseren hoe u de moedermelk goed kunt bewaren.

Kunstvoeding


Hieronder leest u een aantal situaties waardoor u moet stoppen met borstvoeding. Daarom is het handig om al kunstvoeding in huis te hebben, ook als u borstvoeding geeft. Hiervoor heeft u nodig:

Fruit- of groentehapjes


Borstvoeding geven kan alleen veilig als u exclusieve borstvoeding geeft. Dus alleen moedermelk en niets anders. Ook geen fruit- of groentehapjes. Baby’s kunnen als ze tussen de 4 en 6 maanden zijn, een beetje beginnen met fruit- of groentehapjes. Als u borstvoeding geeft met hiv, geef dan geen ander eten of hapjes voor uw baby 6 maanden oud is. Als u denkt dat uw baby toe is aan vast voedsel, dan moet u stoppen met borstvoeding en overstappen op kunstvoeding.

Als uw baby 6 maanden oud is, dan stopt u met borstvoeding en begint u met het geven van kunstvoeding en daarna met vaste voeding, zoals groente-of fruithapjes. De verpleegkundige van het consultatiebureau kan u adviseren over de voeding voor uw baby. Als uw baby gezond is, hoeft u hoeft het consultatiebureau niet te vertellen dat u hiv heeft. U moet er wel rekening mee houden dat de adviezen soms anders kunnen zijn, omdat deze gebaseerd zijn op gezonde moeders en baby’s.

Hoe kunt u stoppen met borstvoeding?


Hieronder leest u een aantal situaties waardoor u moet stoppen met borstvoeding. Abrupt stoppen met borstvoeding kan er voor zorgen dat uw borsten vol zitten. Dit kan oncomfortabel en pijnlijk aanvoelen. Hierdoor heeft u ook meer kans op een borstontsteking. Twee dingen kunnen helpen:


Wat moet u doen als...


Over de volgende onderwerpen leest u hieronder meer informatie:

Wat moet u doen...
  1. Als uw virale load meetbaar wordt in uw bloed ( > 30 cop/ml)?
  2. Als uw baby ziek is of lijkt, of als de baby ineens een heel andere ontlasting heeft?
  3. Als uw baby niet genoeg in gewicht aankomt?
  4. Als u borstontsteking heeft?
  5. Als u tepelkloven heeft?
  6. Als u Candida/ spruw aan uw tepel heeft?
  7. Als u diarree heeft of moet braken?

1. Als uw virale load meetbaar wordt in uw bloed ( > 30 cop/ml)?


Stop met het geven borstvoeding en begin met het geven van kunstvoeding (flesvoeding). Gebruik niet de melk die u al heeft afgekolfd en bewaard. Deze melk kan ook hiv bevatten. We adviseren om na kunstvoeding niet meer te terug te gaan naar borstvoeding.

2. Als uw baby ziek is of lijkt, of als de baby ineens een heel andere ontlasting heeft?


Normale poep van een baby die borstvoeding krijgt is geelachtig, zacht of vloeibaar, met kleine brokjes of zaadjes erin. Het is normaal dat uw baby gepoept heeft elke keer dat u de luier verschoont. Maakt uw baby een zieke indruk of is de poep ineens anders? Andere vorm of kleur, veel vaker of veel minder? Het is dan veiliger om te stoppen met borstvoeding. Bij een geïrriteerde buik is de kans groter dat de baby hiv krijgt.

Wat doet u?

3. Als uw baby niet genoeg in gewicht aankomt?


Als uw baby niet genoeg in gewicht aankomt, kunt u het advies krijgen om bijvoeding te geven. Dit kan door extra te kolven en dit te geven aan uw baby. Als u nog in het ziekenhuis opgenomen bent, kunt u ook melk krijgen uit de moedermelkbank (donormelk). Bijvoeding kan ook kunstvoeding zijn.


4. Als u borstontsteking heeft?


Een borstontsteking komt regelmatig voor bij vrouwen die borstvoeding geven. Bij een borstontsteking zit een melkklier of melkkanaal verstopt. Hierdoor kan het gaan ontsteken. Zo’n verstopte klier of kanaal kan ontstaan wanneer de melk langer dan normaal in de borst blijft. Bijvoorbeeld als u een voeding of kolfmoment overslaat. Het kan ook ontstaan als uw borst na een voeding niet helemaal leeg is. Een lege borst is zacht en soepel. Borstontsteking kan heel snel opkomen.
Hoe herkent u een borstontsteking?
Wat doet u als u een borstontsteking heeft?
Stop met het geven van borstvoeding. Het aantal virusdeeltjes in uw melk kan hoger zijn. U kunt:
Of
Wat kunt u doen aan borstontsteking?
Neemt contact op met de lactatiekundige van het ziekenhuis als u last heeft van een borstontsteking. Er zijn een aantal dingen die u zelf kunt doen als u een borstontsteking heeft:


5. Als u tepelkloven heeft?


Tepelkloven zijn scheurtjes in de tepel. Dit komt meestal doordat de baby niet goed aangelegd wordt. De lactatiekundige en de verpleegkundigen zullen u advies geven om uw baby goed aan de borst te leggen.

Als u tepelkoven heeft, kan er bloed in uw moedermelk terecht komen. Hierdoor is de kans groter dat uw baby hiv krijgt.

Wat doet u als u tepelkloven heeft?
Wat te doen als uw tepelkloven zijn genezen?
Bent u gestart met kunstvoeding? Blijf dan kunstvoeding geven. We adviseren om na kunstvoeding niet meer te terug te gaan naar borstvoeding.

Heeft u afgekolfde melk gegeven uit uw voorraad? Dan kunt u weer beginnen met borstvoeding als u 2 dagen (48 uur) klachtenvrij bent. Dus als de tepelkoven weg zijn, u geen bloed meer ziet en pijnvrij bent.

6. Als u Candida/ spruw aan uw tepel heeft?


Spruw is een gist infectie (Candida albicans). Het kan van de moeder naar de baby gaan en andersom. Als u al tepelkloven heeft, is de kans op spruw groter. Tepels met een spruw infectie genezen minder goed van tepelkloven en zijn pijnlijk. U en uw baby hebben meer kans op spruw als u, of uw baby, antibiotica hebben gebruikt. Als u of uw baby spruw hebben, dan is de kans groot dat jullie het steeds aan elkaar doorgeven totdat jullie allebei succesvol zijn behandeld tegen spruw.

Hoe herken je candida/ spruw aan de tepel bij de moeder?


Wat doet u als u spruw heeft?

of
Wat kunt u doen aan spruw?
Spruw is te behandelen met medicijnen. Zowel uzelf als de baby krijgt medicijnen. Bent u nog in het ziekenhuis? Dan zal de arts die voorschrijven. Bent u al thuis? Dan kan de huisarts het voorschrijven.

Wat te doen als uw spruw is genezen?
Bent u gestart met kunstvoeding? Blijf dan kunstvoeding geven. We adviseren om na kunstvoeding niet meer te terug te gaan naar borstvoeding.

Heeft u afgekolfde melk gegeven uit uw voorraad? Dan kunt u weer beginnen met borstvoeding als u 2 dagen (48 uur) klachtenvrij bent.

7. Als u diarree heeft of moet braken?


Diarree is dunne, waterige ontlasting, 3 keer per dag of vaker. Als u diarree heeft of moet braken, kan het zijn dat uw hiv medicijnen niet goed in het bloed worden opgenomen. Ze werken dan minder goed. Hierdoor kan er meer hiv in de moedermelk zitten.

Wat doet u als u diarree heeft of moet braken?
  • Stop met borstvoeding. Het aantal virusdeeltjes in uw melk kan hoger zijn. U kunt:
    • kunstvoeding geven. U gaat hier ook mee door als u weer beter bent. We adviseren om na kunstvoeding niet meer terug te gaan naar borstvoeding.
of
    • afgekolfde melk geven uit uw voorraad. U blijft wel kolven, deze melk moet u weggooien.
  • Neem contact op met uw hiv behandelaar. Misschien willen ze uw virale load extra controleren.
Wat te doen als u weer beter bent?
Bent u gestart met kunstvoeding? Blijf dan kunstvoeding geven. We adviseren om na kunstvoeding niet meer te terug te gaan naar borstvoeding.

Heeft u afgekolfde melk gegeven? Overleg dan met uw hiv behandelaar wanneer u weer mag starten met borstvoeding. Als uw klachten voorbij zijn, moet u minstens 2 dagen (48 uur) nog uw melk afkolven en weggooien.

Contact


Erasmus MC-Sophia: (010) 704 0 704, vraag naar de dienstdoende kinderarts, verpleegkundig specialist kinderinfectieziekten of lactatiekundige.
Is het niet dringend? U kunt ook mailen naar:
kinderinfectieziekten@erasmusmc.nl
lactatiekundige@erasmusmc.nl

U kunt ook contact opnemen met uw eigen arts of hiv consulent.


Foldernummer: 0000978-05_22


Deze website maakt gebruik van cookies. Lees onze cookieverklaring .
Gezien